Społeczno-patriotyczna działalność ks. Franciszka Bieniasiewicza (1878–1947)
Article Sidebar
Main Article Content
Abstrakt
Artykuł prezentuje wielopłaszczyznową aktywność społeczno-patriotyczną ks. Franciszka Bieniasiewicza, którą podejmował w zmieniających się okolicznościach politycznych w pierwszej połowie XX w. Działalność ta miała na celu poprawę warunków życia głównie mieszkańców parafii w Krzepicach i Starokrzepicach oraz wypływała z troski duszpasterskiej o wiernych powierzonych jego opiece. Zaangażowanie duchownego obejmowało inicjowanie i wspieranie stowarzyszeń o charakterze finansowym, oświatowym, rolniczym i pożarniczym, a następnie zostało ukierunkowane na rozwijanie Akcji Katolickiej. W pracy zwrócono również uwagę na podejmowane przez ks. F. Bieniasiewicza działania patriotyczne. Aktywność ta, wykraczająca poza standardową posługę kapłańską, została uhonorowana przyznaniem mu w 1937 r. Złotego Krzyża Zasługi za osiągnięcia na polu pracy społecznej.
Downloads
Article Details
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.
Przyjęto 2026-06-29
Opublikowano 2026-10-03
Bibliografia
Archiwum Akt Nowych w Warszawie
Rada Spółdzielcza w Warszawie
Kasa Stefczyka w Krzepicach (woj. Kieleckie, pow. Częstochowa). 1912, 1914–1923, 1925–1927, 1930, 1933, 1935, 1937, sygn. 8613.
Archiwum Archidiecezji Częstochowskiej im. ks. Walentego Patykiewicza w Częstochowie
Akta Personalne
Akta personalne ks. Franciszka Bieniasiewicza, sygn. 8.
Księgi biskupie i kurialne
Kwestionariusz czyli dane do rocznika jubileuszowego za lata 1926–1949, sygn. 102.
Archiwum Klasztoru Redemptorystów w Krakowie
Kronika Domu Krakowskiego, t. 2: lata 1914–1924, sygn. K–II.
Archiwum Kurii Metropolitalnej w Częstochowie
Akta parafialne
Starokrzepice [1920–], sygn. 133/295.
Archiwum Muzeum Wsi Regionalnej w Rudnikach
Kronika Ochotniczej Straży Pożarnej w Bobrowej [1933–1972], brak sygn.
Archiwum Państwowe w Częstochowie
Akta gminy Kuźniczka
Szkolnictwo i sprawy wyznaniowe [1923–1924]. sygn. 23.
Sąd Okręgowy w Piotrkowie Wydział Zamiejscowy w Częstochowie
Spółdzielcze Stowarzyszenie Spożywców „Ogniwo” z odp. udziałami w Starokrzepicach [1923–1938], sygn. 3194.
Spółdzielcze Stowarzyszenie Spożywców „Podpora” w Krzepicach [1921–1944], sygn. 3185.
Starostwo Powiatowe Częstochowskie
Stowarzyszenia Straży Ogniowej Ochotniczej [1919–1939], sygn. 55.
Wydział Powiatowy w Częstochowie
[Miasto Krzepice. Protokoły i uchwały posiedzeń Rady Miejskiej [1919–1926], sygn. 232.
Archiwum Państwowe w Kielcach
Urząd Wojewódzki Kielecki I
Starokrzepice w[ie]ś, pow. częstochowski – szkoła. Plan budowy szkoły 7-izbowej w Starokrzepicach gm. Kuźniczka w pow. częstochowskim [1925 r.], sygn. 18015.
Archiwum Parafii w Starokrzepicach
Plan domu parafialnego w Starokrzepicach, gm. Kuźniczka [1934 r.], brak sygn.
Archiwum Parafii w Wielgomłynach
Księga wizyt biskupich parafii Wielgomłyny [1877–1954], brak sygn.
Unikat aktów zmarłych w par. Wielgomłyny od 1942 r. do 1947 r., brak sygn.
Archiwum Szkoły Podstawowej w Starokrzepicach
Kronika Szkoły Podstawowej im. Władysława Reymonta w Starokrzepicach, t. 1 [1905–1940], brak sygn.
Aus dem Handelsregister (Z rejestru handlowego), „Mitteilungsblatt der Industrie-und Handelskammer für den Distrikt Radom”, 1(1940), nr 10, s. 243.
Biskup Kujawsko-Kaliski do Wiel[ebnego] Duchowieństwa i Ludu Wiernego, KDWł, 14(1920), nr 2, s. 34.
Catalogus ecclesiarum et utriusque cleri tam saecularis quam regularis dioecesis vladislaviensis seu calissiensis pro anno Domini 1897[–1899, 1906–1908], Varsaviae 1904[–1899, 1906–1908].
Drozd J., Sojusz narodu polskiego z morzem. Święto Morza w Gdyni 1932–1939, Gdańsk 2021.
Echa pożaru na terytorium Niemiec, PPoż, 12(1926), nr 10, s. 175–176.
Gotów!, „Niedziela”, 14(1939), nr 16, s. 350.
Jednodniówka wydana z okazji Zjazdu Katolickiego w 10-lecie istnienia diecezji częstochowskiej, Częstochowa 1936.
Katolickie Związki Młodzieży, KDWł, 12(1918), nr 12, s. 336.
Kęsik K., Kocznur Antoni, w: Kto był kim w Krzepicach i okolicy? Słownik biograficzny, t. 1, red. K. Kęsik, M. Widera, Krzepice 2025, s. 101–102.
Kęsik K., Witkowski Zygmunt, w: Kto był kim w Krzepicach i okolicy? Słownik biograficzny, t. 1, red. K. Kęsik, M. Widera, Krzepice 2025, s. 234–236.
Kostrzewski P., Bromski Ignacy, w: Kto był kim w Krzepicach i okolicy? Słownik biograficzny, t. 1, red. K. Kęsik, M. Widera, Krzepice 2025, s. 35–37.
Księża miłość bliźniego, „Częstochowianin”, 4(1930), nr 14, s. 5.
Listy do redakcji, PPoż, 10(1924), nr 8, s. 134.
Maroń-Trawińska M., Szelągowski Ludwik, w: Kto był kim w Krzepicach i okolicy? Słownik biograficzny, t. 1, red. K. Kęsik, M. Widera, Krzepice 2025, s. 215–216.
Odznaczenia, „Nowa Polska”, 2(1937), nr 37(54), s. 4.
Pluskota B., Historia OSP Starokrzepice, ES, 1(2011), nr 1, s. 1.
Pluskota B., Ludwik Szelągowski – wychowawca kilku pokoleń, ES, 1(2011), nr 8, s. 3.
Pluskota B., „Siłaczka” z kroniki Ludwika Szelągowskiego, ES, 2(2012), nr 11, s. 6.
Przewodniczący obwodowych komisji wyborczych w powiecie częstochowskim i ich zastępcy, SCz, 5(1935), nr 174, s. 5.
Rejestracje stowarzyszeń, „Społem!”, 16(1923), nr 16, s. 23.
Rosa A., Działalność banków spółdzielczych, w: Ciągłość i zmiana. Sto lat rozwoju polskiej wsi, t. 2, red. M. Halamska, M. Stanny, J. Wilkin, Warszawa 2019, s. 1077–1096.
Ruch w organizacji, „Czyn Katolicki”, 2(1935), nr 4, s. 21.
Schematismus universi venerabilis cleri saecularis et regularis dioecesis częstochoviensis pro anno Domini 1936, Częstochoviae 1936.
150 lat spółdzielczości bankowej w Polsce, red. K. Stanisławski i in., Bydgoszcz 2012.
Ustawa z dnia 23 czerwca 1923 r. o ustanowieniu „Krzyża Zasługi”, „Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej”, 1923 nr 62, poz. 458.
W sprawie budowy seminarium duchownego, WD, 2(1927), nr 4, s. 32.
W Starokrzepicach, PPoż, 12(1926), nr 12, s. 211.
Wąsińska A., Sprawy poważne opisane żartem, ES, 1(2011), nr 1, s. 3.
Widera M., Działalność Akcji Katolickiej w parafiach powiatu wieluńskiego (1927–1939), „Ziemia Częstochowska”, 47(2021), s. 269–304.
Widera M., Dzieje Kościoła katolickiego w powiecie wieluńskim (1918–1939), Opole 2021.
Widera M., Z dziejów parafii w Starokrzepicach. W 110. rocznicę poświęcenia kościoła, Opole 2023.
Widera M., Bieniasiewicz Franciszek, w: Kto był kim w Krzepicach i okolicy? Słownik biograficzny, t. 1, red. K. Kęsik, M. Widera, Krzepice 2025, s. 28–30.
Wielka manifestacja w dniu „Święta Morza” w gm. Kuźniczka, SCz, 3(1933), nr 149, s. 4.
Wielki wiec w Kuźniczce, „Częstochowianin”, 4(1930), nr 11, s. 4.
Wizyta pasterska J.E. Biskupa Sufragana na wiosnę 1921 r. Starokrzepice, KDWł, 16(1922), nr 10, s. 400.
Wlaźlak W.P., Ks. Franciszek Bieniasiewicz (25 I 1878 r. – 12 IV 1947 r.), „Wiadomości Archidiecezji Częstochowskiej” 80(2006), nr 6–8, s. 142.
Wykaz ofiar na seminarium duchowne, WD, 4(1929), nr 2, s. 19.
Wykaz ofiar złożonych przez WW. Księży na seminarium duchowne w 1930 r., WD, 5(1930), nr 5, s. 68.
Z Dankowic, GonCz, 12(1917), nr 127, s. 3.
Z uroczystości poświęcenia sztandaru K.S.M. w Starokrzepicach, „Niedziela”, 10(1935), nr 42, s. 508.
Zapisy na pożyczkę państwową, GonCz,14(1919), nr 34, s. 3.
Zarządzenie o nadaniu Złotego Krzyża Zasługi z 4 września 1937 r., „Monitor Polski”, 20(1937), nr 203, poz. 336.
Zawadzki W., Kłobucko. Sprawa Stowarzyszeń Młodzieży, KDWł, 14(1920), nr 6, s. 216.
Zmiany w diecezji, GonCz, 1(1907), nr 274, s. 3.
Związek J., Dzieje diecezji częstochowskiej w okresie II Rzeczypospolitej, Częstochowa 1990.
Związek J., Katolickie stowarzyszenia społeczne w diecezji częstochowskiej (1925–1939), Częstochowa 1994.
Związek J., Czterdzieści tomów „Ziemi Częstochowskiej” (1934–2014). Bibliografia, Częstochowa 2014.