Wybór Jana Pawła II i jego pierwsza pielgrzymka do Polski w świetle archiwaliów Komitetu Wojewódzkiego PZPR we Włocławku

Abstrakt

Powyższy tekst stara się odtworzyć reakcję władz partyjnych PRL na wybór w październiku 1978 roku kard. Karola Wojtyły na papieża i działania tychże władz, aby nowemu papieżowi, Janowi Pawłowi II, nadal obywatelowi polskiemu, najpierw nie ułatwić przyjazdu do Polski, a gdy jednak w czerwcu 1979 roku przyjechał – nadać jego obecności jak najmniejsze znaczenie. Tekst opiera się na depeszach wymienianych między Komitetem Centralnym Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej a Komitetem Wojewódzkim tejże partii we Włocławku. Treść tych pism odsłania kompletną nieumiejętność i nadawców, i adresatów w opisywaniu rzeczywistości religijnej, fałszowanie rzeczywistego obrazu reakcji społeczeństwa na wybór, a zwłaszcza na obecność papieża w kraju, na przykład poprzez formułowanie opinii, iż jego wizyty nie chce włocławska hierarchia kościelna. Podobnie kłamliwe były słane do Warszawy oceny, iż z każdym dniem pobytu papieża zmniejsza się zainteresowanie nim społeczeństwa. A nawet dane, wtedy nieujawnione, z rządowego ośrodka badania opinii publicznej wskazywały, iż prawie 90% Polaków deklarowało bardzo duże zainteresowanie. Inne materiały źródłowe wykorzystane w tym tekście ukazują skryte działania ówczesnych władz państwowych i partyjnych (co w gruncie rzeczy było tym samym) wprost utrudniające Polakom normalny udział w uroczystościach z udziałem papieża poprzez zakaz uczestniczenia w nich wojskowym, członkom PZPR i ich rodzinom, utrudnianie go innym grupom społecznym (studenci, uczniowie), ograniczanie ilości, dostępności i wiarygodności transmisji telewizyjnych czy radiowych.