Przyczyny i skutki radykalizacji muzułmańskiej w Kamerunie

Abstrakt

Problem wolności religijnej w kulturze prawnej i politycznej Zachodu omawia się najczęściej w odniesieniu do koncepcji praw człowieka i wolności obywatelskich, które są związane z kulturą o charakterze liberalnym, demokratycznym, pluralistycznym i świeckim. Inne spojrzenie prezentuje islam, odwołując się przede wszystkim do swoich źródeł religijnych. Wychodząc z nich, ocenia wszelkie przejawy życia jednostki i społeczeństwa, a także życia gospodarczego. Dążąc do zmiany tych aspektów życia społecznego i gospodarczego, które są negatywne, powołuje się on właśnie na źródła, których interpretacja formalnie zakończyła się w IX w., ale w swojej skrajnej praktyce trwa właściwie do dzisiaj. Dlatego też rodzące się na przełomie XVIII i XIX w. idee reformowania islamu głosiły powrót do jego (idealnych) źródeł – myśli i życia „przodków” (salaf) w wierze, czyli pierwszej wspólnoty muzułmańskiej. Także późniejsze nurty reformatorskie – w tym wyłonione z nich w połowie XX w. ruchy fundamentalistyczne – nawiązywały do tej pierwotnej więzi spraw świeckich i spraw religijnych wyrażonych w Koranie i sunnie, traktując wrogo „panoszące się” elementy kultury Zachodu (europejskiej), w szczególności relatywistyczną etykę i obojętność państwa w stosunku do religii. Tak dzieje się we współczesnym Kamerunie, gdzie rozwijają się ruchy o charakterze salaficko-wahabickim. Najgroźniejsze z nich – tzw. Boko Haram z północnej części kraju – odwołują się do rozpowszechnionej w sąsiedniej Nigerii, jak nigdzie w świecie muzułmańskim, zasady takfiru – wyklęcia ze wspólnoty wierzących muzułmanów. Uprawnia ona Boko Haram do prowadzenia dżihadu także przeciwko innym muzułmanom.